سخنرانی سعید بینای‌مطلق در نشست «تعاملات فلسفی ایران و یونان» - ۲۸دی۹۵

۶۵۹

آیا می‌توان عقلانیت را به سرزمین‌ها منحصر کرد؟

سیمافکر: این‌که برخی از اساتید فلسفه هنوز پیگیر این پرسش هستند که آیا فلسفه هویت مستقلی دارد یا نه، شاید برای برخی دانشجویان یا مخاطبان ملّانقطی‌بازی باشد و دقت بیهوده‌ای که تنها وقت دانشگاه را تلف می‌کند و هیچ حاصلی ندارد. اما این مناقشه در ایران داستانی دراز دارد. بسیاری از متفکران معاصر از جمله غلامحسین ابراهیمی دینانی و رضا داوری اردکانی و مصطفی ملکیان در این‌باره وارد بحث شده‌اند. اگر بپذیریم که فلسفۀ اسلامی یونانی است، به این معناست که فلسفه اسلامی به خودی خود هیچ مبنای عقلانی ندارد و تنها به مدد فلسفه یونان این‌بار و بارگاه عقلانیت‌محور را برای خود بنا کرده است؛ در نتیجه آن‌چه در خطر می‌افتد ضمانت عقلانی خود آموزه‌های دین اسلام است. بدین ترتیب این بحث هرگز بیهوده نیست و اتفاقا نتایج مهمی را رقم خواهد زد. حال این سؤال پرسیدنی است که اصلاً آیا می‌توان مرز مشخصی برای فلسفه و عقلانیت، به‌طور عام، در نظر گرفت؟ آیا تنها در یونان بوده که انسان خود را از تصورات اسطوره‌ای‌اش دربارۀ جهان جدا می‌کند و اندیشۀ خود را محور شناخت قرار می‌دهد؟ سعید بینایی‌مطلق در ویدئویی که می‌بینیم به اختصار درصدد پاسخ به این سؤال بر می‌آید و دو گرایش شایع در این‌باره را شرح می‌دهد و سرانجام گرایشی را طرح می‌کند که به‌زعم او شایسته‌تر و پذیرفتنی‌تر است.

دیدگاه بگذارید

Be the First to Comment!

avatar
wpDiscuz